Herstel na Ziekenhuisopname: De Rol van de Geriatriefysiotherapeut
Een ziekenhuisopname kan veel van u vragen. Ook na thuiskomst is het herstel nog niet klaar. Een geriatriefysiotherapeut helpt u om weer op krachten te komen en uw zelfstandigheid te herwinnen. In dit artikel leest u hoe.
Net thuis uit het ziekenhuis?
Vind snel een geriatriefysiotherapeut in de buurt die u kan helpen bij uw herstel.
Vind een GeriatriefysiotherapeutImpact van een ziekenhuisopname
Een ziekenhuisopname is voor iedereen ingrijpend, maar voor ouderen kan de impact extra groot zijn. Naast de medische reden voor opname zijn er verschillende factoren die het herstel beïnvloeden.
Hospitalisatiesyndroom
Bij ouderen kan een ziekenhuisopname leiden tot het hospitalisatiesyndroom: een combinatie van fysieke en mentale achteruitgang als gevolg van de opname zelf. Dit is niet zozeer het gevolg van de ziekte, maar van factoren zoals bedrust, slaapgebrek, medicijngebruik en een onbekende omgeving.
Wat gebeurt er met uw lichaam tijdens een opname?
Spiermassaverlies
Al na één dag bedrust begint de spiersterkte af te nemen. Na een week bedrust kunt u tot 20% van uw spierkracht verliezen. Dit maakt opstaan, lopen en dagelijkse activiteiten moeilijker.
Conditieverlies
Uw hart en longen raken minder getraind. Dit leidt tot snellere vermoeidheid en kortademigheid bij inspanning. Het opbouwen van conditie kost meer tijd dan het verliezen ervan.
Balansproblemen
Door minder beweging en veranderingen in medicatie kan uw evenwicht verslechteren. Dit verhoogt het risico op vallen, wat weer kan leiden tot een nieuwe opname.
Stijfheid
Gewrichten die niet worden bewogen, worden stijf. Dit beperkt uw beweeglijkheid en maakt dagelijkse activiteiten zoals aankleden of bukken lastiger.
Lees ook ons artikel over spierkrachtverlies bij ouderen voor meer informatie over dit onderwerp.
Risico's zonder revalidatie
Wat gebeurt er als u na een ziekenhuisopname niet actief aan uw herstel werkt? De gevolgen kunnen ingrijpend zijn.
Kortetermijnrisico's
- •Verhoogd valrisico door verzwakte spieren en balans
- •Moeite met dagelijkse activiteiten (aankleden, douchen)
- •Snelle vermoeidheid en kortademigheid
- •Afhankelijkheid van anderen
Langetermijnrisico's
- •Blijvend verlies van zelfstandigheid
- •Grotere kans op heropname
- •Neerwaartse spiraal van inactiviteit
- •Noodzaak tot verhuizen naar verzorgingshuis
De boodschap is duidelijk: hoe eerder u begint met revalidatie, hoe groter de kans op volledig herstel. Wachten maakt het alleen maar moeilijker.
Rol van de geriatriefysiotherapeut
Een geriatriefysiotherapeut is gespecialiseerd in het begeleiden van ouderen bij fysiek herstel. Na een ziekenhuisopname speelt de therapeut een cruciale rol in uw revalidatie.
Wat doet de geriatriefysiotherapeut?
- Beoordeling: In kaart brengen van uw huidige mogelijkheden en beperkingen
- Doelen stellen: Samen bepalen wat u wilt bereiken (weer zelfstandig functioneren)
- Oefenprogramma: Opstellen van een gepersonaliseerd trainingsprogramma
- Begeleiding: U begeleiden bij oefeningen en voortgang monitoren
- Advies: Tips voor dagelijks functioneren en voorkomen van complicaties
- Coördinatie: Samenwerken met huisarts, specialist en thuiszorg
De geriatriefysiotherapeut begrijpt dat herstel bij ouderen anders verloopt dan bij jongeren. De aanpak is afgestemd op uw leeftijd, conditie en persoonlijke doelen. Lees meer over het verschil tussen geriatriefysiotherapie en reguliere fysiotherapie.
Wat houdt de behandeling in?
De behandeling wordt afgestemd op uw specifieke situatie en de reden van uw ziekenhuisopname. Over het algemeen bevat het programma de volgende elementen:
Mobilisatie
In de eerste fase ligt de focus op weer in beweging komen. Dit kan beginnen met eenvoudige oefeningen in bed of zittend, opbouwend naar staan en lopen.
- • Vanuit liggen naar zitten komen
- • Transfers: van bed naar stoel, van stoel naar stand
- • Eerste stappen met ondersteuning
- • Loophulpmiddelen leren gebruiken
Krachttraining
Spierkracht opbouwen is essentieel voor zelfstandig functioneren. De oefeningen worden langzaam opgebourd in intensiteit.
- • Oefeningen voor beenspieren (opstaan uit stoel, kniebuigingen)
- • Oefeningen voor armspieren (tillen, duwen)
- • Oefeningen voor rompstabiliteit
- • Geleidelijke opbouw in weerstand en herhalingen
Balanstraining
Evenwichtsoefeningen helpen om vallen te voorkomen en het vertrouwen in bewegen te herstellen.
- • Staan met smalle voetplaatsing
- • Gewichtsverschuivingen
- • Reiken terwijl u staat
- • Tandemstand en tandemlopen
Conditietraining
Het opbouwen van uithoudingsvermogen zodat u dagelijkse activiteiten volhoudt zonder uitputting.
- • Looptraining met geleidelijke afstandsopbouw
- • Fietsen op hometrainer (indien mogelijk)
- • Dagelijkse activiteiten als training (boodschappen, traplopen)
ADL-training
Oefenen van dagelijkse activiteiten (ADL = Algemene Dagelijkse Levensverrichtingen) in uw eigen omgeving.
- • Douchen en aankleden
- • Koken en huishoudelijke taken
- • Traplopen
- • In en uit bed komen
Voor meer informatie over wat u kunt verwachten, lees ons artikel over de eerste afspraak bij de geriatriefysiotherapeut.
Thuis of in een instelling?
Na een ziekenhuisopname zijn er verschillende mogelijkheden voor revalidatie. De keuze hangt af van uw situatie, de ernst van uw aandoening, en uw thuissituatie.
Thuisrevalidatie
De geriatriefysiotherapeut komt naar u toe voor behandeling.
Geschikt wanneer:
- • U voldoende zelfredzaam bent (met hulp)
- • Thuiszorg beschikbaar is indien nodig
- • De woonsituatie veilig is
- • Er mantelzorg aanwezig is
Revalidatie-instelling
U verblijft tijdelijk in een revalidatiecentrum of verpleeghuis.
Geschikt wanneer:
- • Intensieve revalidatie nodig is
- • 24-uurs zorg nodig is
- • De thuissituatie onveilig is
- • Meerdere disciplines nodig zijn
Veel mensen starten in een instelling en gaan daarna thuis verder met revalidatie. Bespreek met uw arts en therapeut wat de beste optie is voor uw situatie.
Meer informatie over thuisbehandeling vindt u in ons artikel thuisbehandeling of praktijk: wat past bij u?
Tijdlijn van herstel
Hoe lang duurt het herstel na een ziekenhuisopname? Dit verschilt sterk per persoon en situatie. Hieronder een globale tijdlijn:
Acute fase
Focus op mobilisatie en basisactiviteiten. Leren opstaan, transfers maken, eerste stappen. U bent nog snel vermoeid en heeft veel rust nodig.
Opbouwfase
Intensievere training, kracht en conditie opbouwen. Dagelijkse activiteiten worden makkelijker. U loopt langere afstanden en doet meer zelf.
Herstelfase
Verder werken aan uithoudingsvermogen en zelfstandigheid. Deelname aan sociale activiteiten, boodschappen doen, mogelijk hervatten van hobby's.
Onderhoudsfase
Behoud van behaalde resultaten. Mogelijk minder frequente behandelingen, focus op zelfstandig blijven oefenen. Eventueel overstappen naar groepstraining.
Let op: Dit is een indicatie. Sommige mensen herstellen sneller, anderen hebben meer tijd nodig. De therapeut past het programma aan op uw voortgang.
Tips voor een goed herstel
Begin zo snel mogelijk
Hoe eerder u start met revalidatie, hoe beter. Wacht niet tot u zich helemaal fit voelt - de fysiotherapeut past de intensiteit aan.
Doe uw thuisoefeningen
De oefeningen tussen de behandelingen door zijn minstens zo belangrijk. Maak er een vaste routine van.
Wees geduldig
Herstel kost tijd, zeker bij ouderen. Stel realistische verwachtingen en vier kleine successen.
Let op voeding
Voldoende eiwitten zijn nodig voor spieropbouw. Bespreek met uw arts of diëtist of extra aandacht voor voeding nodig is.
Accepteer hulp
Het is geen zwakte om hulp te vragen. Mantelzorgers, thuiszorg en de fysiotherapeut staan klaar om u te ondersteunen.
Blijf positief
Een positieve instelling helpt bij het herstel. Focus op wat u wel kunt, niet alleen op wat nog moeilijk gaat.
Veelgestelde vragen
Hoe snel na een ziekenhuisopname kan ik starten met fysiotherapie?
U kunt vaak al binnen enkele dagen na thuiskomst starten met fysiotherapie. Soms begint de fysiotherapie al in het ziekenhuis. Hoe sneller u start, hoe beter het herstel doorgaans verloopt.
Komt de fysiotherapeut aan huis na een ziekenhuisopname?
Ja, veel geriatriefysiotherapeuten bieden thuisbehandeling aan. Dit is vooral handig als u nog niet mobiel genoeg bent om naar de praktijk te komen. Later kunt u eventueel overstappen naar praktijkbehandeling.
Wordt fysiotherapie na een ziekenhuisopname vergoed?
Dit hangt af van de reden van opname. Bij chronische aandoeningen op de chronische lijst wordt fysiotherapie vanaf de 21e behandeling vergoed vanuit de basisverzekering. Check altijd uw polisvoorwaarden.
Hoe lang duurt het herstel na een ziekenhuisopname?
De herstelduur varieert sterk en hangt af van de reden van opname, uw leeftijd en conditie. Gemiddeld duurt fysiotherapeutische revalidatie enkele weken tot enkele maanden.
Wat gebeurt er als ik niet revalideer na een ziekenhuisopname?
Zonder revalidatie is het risico op blijvende beperkingen groter. U kunt spierkracht en conditie verliezen, wat kan leiden tot verminderde zelfstandigheid en verhoogd valrisico.
Wat is het verschil tussen revalidatie in een instelling en thuis?
Revalidatie in een instelling is intensiever en geschikt voor wie veel zorg nodig heeft. Thuisrevalidatie is geschikt als u voldoende zelfredzaam bent. Voordeel van thuis: u oefent direct in uw eigen omgeving.
Op zoek naar een geriatriefysiotherapeut in de buurt?
Vind snel en eenvoudig een geriatriefysiotherapeut bij u in de buurt via onze landelijke zoekgids.
Vind een Geriatriefysiotherapeut